เรื่องราวของพระนางซูสีไทเฮาเกิดขึ้นในระหว่าง พ.ศ. 2377 – 2451 สตรีผู้มีประวัติพิสดารโลดโผนมากคนหนึ่ง ครองแผ่นจีนเอาไว้เบื้องหลังจักรพรรดิเอาไว้นาน 57 ปี มีอำนาจเหนือคนจีนกว่าร้อยล้านคนและเมื่อสิ้นชนมายุได้ไม่นานแผ่นดินจีนก็สิ้นวงศ์ไป


พระนางทรงเป็นธิดาในข้าราชการแมนจูระดับล่างชื่อหุ้ยเจิงรับราชการเป็นนายทหารประจำกองธงสีฟ้ารักษาชายแดน ณ มณฑลชานซี กองธงสีฟ้าเป็นกองธงหนึ่งในจำนวนแปดกองธงซึ่งมีอำนาจหน้าที่ด้านการทหาร และต่อมาได้เลื่อนตำแหน่งเป็นผู้ว่าราชการมณฑลอานฮุย ต่อมาบิดาเพิกเฉยในการปรบกบฏไทเป ทำให้ซูสีไทเฮาพร้อมด้วยเด็กสาวชาวแมนจูอีกหกสิบรายต้องเข้าเป็นพระสนมของสมเด็จพระจักรพรรดิเสียนเฟิง ซูสีไทเฮาเป็นเพียงหนึ่งในไม่กี่คนจากหกสิบรายนั้นที่ได้รับพระราชทานยศศักดิ์เป็นพระสนมจริง ๆ เพราะการใช้กลอุบายของนางเนื่องจากเป็นผู้หญิงที่ชอบศึกษาตำราต่างๆ มากมายทำให้ฉลาดมากกว่าผู้หญิงด้วยกัน


หลักจากที่ซูสีไทเฮาได้ถวายตัวต่อสมเด็จพระจักรพรรดิและได้รับพระราชทานยศเป็นพระสนมเอกระดับห้า ตำแหน่ง ท้าวศรีสวัสดิลักษณ์ กับทั้งชื่อตัวใหม่ว่า “อี้” แล้ว ได้ทรงย้ายเข้ามาพำนักในพระราชวังเป็นการถาวร และได้รับการเลื่อนตำแหน่งตามลำดับ


ต่อมาเมื่อได้ใช้ความฉลาดตนจนได้ใกล้ชิดห้องเต้มากแล้ว นางจึงเห็นว่าการจะมีอำนาจเหนือกว่าคือการให้กำเนิดทายาทเป็นเด็กชาย ทำให้นางคิดกลอุบายขึ้นมาโดยให้ขันทีคนสนิดไปหาตัวหญิงสาวที่ท้องอยู่แล้วมาเลี้ยงดู เพราะตัวนางไม่สามารถตั้งครรภ์เองได้ และนางได้ใช้ผ้าพันรอบท้องของนางอยู่ตลอดเวลาและเพิ่มขนาดไปเรื่อยตามระยะเวลา จนเมื่อได้เวลาคลอดนางจึงได้ให้ขันทีไปนำตัวหญิงจรจัดที่ตั้งท้องมาคลอดแล้วฆ่าหญิงผู้นั้นซะ และให้เด็กเป็นพระโอรสพระนามว่า สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอเจ้าฟ้าไจ้ฉุน โดยพระโอรสนี้เป็นพระรัชทายาทเพียงหนึ่งเดียวของสมเด็จพระจักรพรรดิเสียนเฟิง ในคราวที่สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอเจ้าฟ้าไจ้ฉุนมีพระชันษาได้หนึ่งชันษา ได้มีพระราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้เลื่อนตำแหน่งซูสีไทเฮาจาก “พระวรชายา” เป็น “พระอัครชายา”


ถึงแม้ว่าซูสีไทเฮาจะพระราชทานพระประสูติกาลพระโอรสแต่เพียงพระองค์เดียวในบรรดาพระชายาของสมเด็จพระจักรพรรดิ แต่ก็ไม่ได้รับโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็น “สมเด็จพระจักรพรรดินี” เนื่องจากตำแหน่งดังกล่าวได้พระราชทานให้แก่พระอัครชายาเจิน ซึ่งเป็นพระชายาที่สมเด็จพระจักรพรรดิทรงมีอยู่ก่อนซูสีไทเฮา ทำให้นางเคียดแค้นอยู่ไม่น้อยและหาทางเป็นใหญ่อยู่ตลอดเวลา ภายหลังจักรพรรดิเสียนเฟิงสวรรคตเพราะถูกนางลอบวางยาพิษ โดยใส่ยาพิษลงในยาอาหารให้เป็นประจำ ทำให้นางสามารถสถาปนาไจ้ฉุนขึ้นเป็นห้องเต้ได้สำเร็จ และนางเป็นผู้ที่คอยบงการทุกอย่างอยู่เบื้องหลังเก้าอี้มังกรทองอีกที โดยเวลาข้าราชการเข้าเฝ้าจะมีม่านอยู่ด้านหลังกั้นเก้าอีมังกรทองของจักรพรรดิเอาไว้และนางคอยสั่งอีกต่อหนึ่ง ทำให้ไจ้ฉุนเหมือนเป็นหุ่นเชิดอีกที


ต่อมาเกิดเหตุการณ์สงครามฝิ่น ในเดือนกันยายน รัฐบาลจีนมีคำสั่งให้จับกุมบรรดาชาวต่างชาติในจักรวรรดิกับทั้งให้จำขังและทรมานไว้ นักโทษรายสำคัญคือ แฮร์รี ปากส์ ราชทูตแห่งสหราชอาณาจักร นางเยโฮนาลาได้ตรัสถามซูสีไทเฮา ว่า อันฮวนชาวฝรั่งเหล่านี้ดูหน้าตาผมเผ้าเห็นดุร้ายนักผิดมนุษย์ธรรมดาสามัญ เจ้าเห็นว่าเราควรจะจัดการอย่างไร นางเยโฮนาลาจึงทูลว่า ฮวนเหล่านี้บังอาจดูหมิ่นเหยียบย่ำพระองค์ ชอบที่จะมัดทรมานไว้กลางแจ้งให้อดข้าวอดน้ำจนกว่าจะตายไปเองทีละน้อย ทรงได้ยินดังนั้นก็นิ่งอยู่มิได้ตรัสประการใด นางเยโฮนาลาจึงพยักหน้าให้อันเตไฮขันทีออกไปสั่งทหารจัดการเหมือนกับว่ามีรับสั่งเช่นตนได้ทูลไว้


ฝ่ายฮวนทั้งปวงที่ตกเป็นเชลยนั้นได้ถูกทรมานสาหัส ได้รับความเวทนานัก ทหารเอาเชือกหนังมัดแขนขาแลตามร่างกาย ครั้นมัดแล้วก็เอาน้ำราดแลหามตัวไปวางไว้กลางแจ้ง เชือกหนังนั้นเปียกน้ำก็รัดตัวลงบีบเนื้อเจ็บปวดอย่างยิ่ง สองวันครั้งหนึ่งทหารจึงเอาข้าวแลน้ำให้ฮวนกินคนละเล็กน้อยมิให้ตายเร็วหนีความทรมานไป พอตกกลางคืนก็เปิดให้คนเข้ามาดูฮวน ผู้ใดจะชอบใจทุบตีถีบเตะฮวนอย่างไรก็ทำได้ ด้วยทหารที่เฝ้ามิได้ห้ามปราม พอพวกฮวนหิวข้าวน้ำร้องขอกิน ทหารก็เอาของโสโครกมีมูตรคูถยัดปาก


พวกฮวนถูกทหารมานเสนสาหัสอยู่ดังนี้เป็นเวลาหลายวัน พอครบสิบวัน พวกฮวนที่ถูกมัดไว้นั้นเริ่มตายลง บางคนที่ไม่ตายก็เป็นแผล เน่าเหม็นมีหนอนขึ้น ฝ่ายคนที่ตายแล้วก็หาได้มีผู้ใดเก็บศพไปไม่ คงปล่อยให้เน่าเหม็นอยู่ข้าง ๆ คนเป็น แลครั้งนั้นพวกฮวนตายไปถึงยี่สิบคน


ความโหดร้ายภายใต้อำนาจของซูสีไทเฮานั้นยังมีอีกมานัก พระนางได้ครองแผ่นดินจีนอยู่นานหลายรัชการด้วยกัน และยังปกครองตามแต่ใจตนจนทำให้ประชนเดือดร้อนกันทั่วแผ่นดิน และก่อนที่พระนางจะสิ้นลมได้บอกเอาไว้ว่าพระนางปกครองแผ่นดินมานาน 57 ปี บ้านเมืองมีแต่จลาจลหาความสุขมิได้ เพราะพระนางเป็นสตรีได้เข้ามาปกครองแผ่นไม่ถูกประเพณี ต่ไปให้คอยระวังอย่าได้ให้สตรีมาปกครองแผ่นดินแต่เพียงผู้เดียวได้ และขันทีนั้นเป็นคนคดโกงผิดวิสัยธรรมดามนุษย์ ถ้าเจ้าแผ่นดินเชื่อฟังขันทีบ้านเมืองก็ล่มมหาความสุขไม่ได้ และเมื่อพระนางถึงแก่ความตายได้สามปีก็เกิดการล้มวงศ์กษัตริย์ลง เหมือนกับคำทำนายแต่ก่อนว่าไว้ “แม้สตรีแซ่เยโฮนาลาได้ปกครองแล้วไซ้ วงศ์กษัตริย์จะสิ้นไปจากแผ่นดินจีนทั้งปวง”



อ้างอิงบทความจาก blog.spu.ac.th